Lehsun Adrak Chutney 🧄
Lehsun adrak chutney recipe: pungent garlic and ginger juliennes cooked with fresh tomato puree and mustard seeds.
ਲਸਣ ਅਦਰਕ ਦੀ ਚਟਣੀ 🧄
ਬਾਰੀਕ ਲਸਣ, ਲੰਬੇ ਅਦਰਕ ਦੇ ਲੱਛੇ, ਰਾਈ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੇ ਟਮਾਟਰਾਂ ਦੀ ਪਿਊਰੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਤਿੱਖੀ ਅਤੇ ਚਟਪਟੀ ਪੰਜਾਬੀ ਚਟਣੀ।
लहसुन अदरक की चटनी 🧄
बारीक लहसुन, पतले लंबे अदरक के लच्छे, राई और ताजे टमाटर की प्यूरी के साथ धीमी आंच पर पकाई गई तीखी-चटपटी पंजाबी चटनी।
1. Prep Aromatics & Puree Tomatoes (Flame: Off)
Peel the cloves from 1 whole head of garlic and chop them very finely. Peel a 4-inch piece of fresh ginger, cut into thin long juliennes, and bruise/crush lightly with a pestle. Finely chop and lightly crush 2-3 green chillies. Blend 2 ripe tomatoes into a smooth puree.
1. ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਅਤੇ ਟਮਾਟਰ ਪਿਊਰੀ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ (Flame: ਬੰਦ)
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਸਣ ਦੀਆਂ ਤੁਰੀਆਂ ਛਿੱਲ ਕੇ ਬਿਲਕੁਲ ਬਾਰੀਕ ਕੱਟ ਲਓ। 4 ਇੰਚ ਅਦਰਕ ਨੂੰ ਛਿੱਲ ਕੇ ਪਤਲੇ ਲੰਬੇ ਟੁਕੜਿਆਂ (ਜੂਲੀਅਨਜ਼) ਵਿੱਚ ਕੱਟੋ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਕੁੱਟ ਲਓ। 2-3 ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ ਬਾਰੀਕ ਕੱਟ ਕੇ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਮੈਸ਼ ਕਰ ਲਓ। 2 ਟਮਾਟਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸ ਕੇ ਪਿਊਰੀ ਬਣਾ ਲਓ।
1. लहसुन, अदरक की कटाई और टमाटर प्यूरी बनाना (Flame: बंद)
लहसुन की कलियों को छीलकर एकदम बारीक-बारीक काट लें। 4 इंच अदरक को पतले लंबे लच्छों (juliennes) में काटें और हल्का सा कूट/मैश कर लें। 2-3 हरी मिर्चों को बारीक काटकर थोड़ा मैश कर लें। 2 ताजे टमाटरों की बारीक प्यूरी बना लें।
2. Crackle Mustard Seeds in Oil (Flame: Medium)
Heat 2 tablespoons of oil in a kadhai or pan on medium flame. When the oil is hot, add ½ tsp black mustard seeds (rai) and allow them to crackle and pop.
2. ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਰਾਈ ਦਾ ਤੜਕਾ ਲਗਾਉਣਾ (Flame: ਦਰਮਿਆਨੀ ਅੱਗ)
ਇੱਕ ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ 2 ਵੱਡੇ ਚਮਚ ਤੇਲ ਪਾ ਕੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਅੱਗ 'ਤੇ ਗਰਮ ਕਰੋ। ਜਦੋਂ ਤੇਲ ਗਰਮ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਰਾਈ ਪਾਓ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਤਿੜਕਣ ਦਿਓ।
2. तेल में राई चटकाना (Flame: मध्यम आंच)
सबसे पहले एक कढ़ाई लें और उसमें 2 बड़े चम्मच तेल डालें। जब तेल गर्म हो जाए तो ½ छोटा चम्मच राई डालें और उसे अच्छे से चटकने दें।
3. Sauté Garlic Golden & Add Cumin (Flame: Medium)
As soon as the mustard seeds pop, add the finely chopped garlic. Sauté on medium heat, stirring continuously, until the garlic turns evenly golden brown. Now add ½ tsp cumin seeds and stir for a few seconds.
3. ਲਸਣ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਭੁੰਨਣਾ ਅਤੇ ਜੀਰਾ ਪਾਉਣਾ (Flame: ਦਰਮਿਆਨੀ ਅੱਗ)
ਰਾਈ ਤਿੜਕਦੇ ਹੀ ਬਾਰੀਕ ਕੱਟਿਆ ਲਸਣ ਪਾ ਦਿਓ। ਅੱਗ ਦਰਮਿਆਨੀ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਲਸਣ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਭੂਰਾ (golden brown) ਹੋਣ ਤੱਕ ਭੁੰਨੋ। ਫਿਰ ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਜੀਰਾ ਪਾ ਕੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਲਾਓ।
3. लहसुन को सुनहरा भूनना और जीरा मिलाना (Flame: मध्यम आंच)
जैसे ही राई चटक जाए, साथ ही कटा हुआ लहसुन डाल दें। आंच मध्यम रखें और लहसुन को सुनहरा भूरा (golden brown) होने तक भूनें। जब लहसुन सुनहरा हो जाए तो ½ छोटा चम्मच जीरा डालें और चलाएं।
4. Fold in Ginger Juliennes (Flame: Low)
Lower the heat to low and add the ginger juliennes. Sauté gently for 30–45 seconds so the ginger softens and infuses the aromatic oil without turning bitter or burnt.
4. ਮੱਠੀ ਅੱਗ 'ਤੇ ਅਦਰਕ ਦੇ ਲੱਛੇ ਪਾਉਣਾ (Flame: ਮੱਠੀ ਅੱਗ)
ਅੱਗ ਮੱਠੀ ਕਰ ਦਿਓ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਕੱਟੇ ਅਦਰਕ ਦੇ ਲੱਛੇ ਪਾਓ। ਅਦਰਕ ਨੂੰ ਤੇਲ ਵਿੱਚ 30-40 ਸਕਿੰਟ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਲਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਮਹਿਕ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਰਚ ਜਾਵੇ।
4. धीमी आंच पर अदरक के लच्छे मिलाना (Flame: धीमी आंच)
आंच को तुरंत धीमी कर दें और पतले लंबे कटे अदरक के लच्छे डालें। अदरक को तेल में 30-40 सेकंड तक अच्छे से चलाएं ताकि अदरक की सोंधी खुशबू तेल में समा जाए।
5. Add Tomato Puree, Chillies & Spices (Flame: Low)
Pour in the fresh puree of 2 tomatoes. Add the crushed green chillies, ½ tsp salt, a pinch of turmeric, and ½ tsp degi mirch. Mix thoroughly to blend all aromatics with the tangy tomato base.
5. ਟਮਾਟਰ ਪਿਊਰੀ, ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ ਅਤੇ ਮਸਾਲੇ ਮਿਲਾਉਣਾ (Flame: ਮੱਠੀ ਅੱਗ)
ਹੁਣ 2 ਟਮਾਟਰਾਂ ਦੀ ਪਿਊਰੀ ਪਾਓ। ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ, ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਨਮਕ, ਚੁਟਕੀ ਭਰ ਹਲਦੀ ਅਤੇ ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਦੇਗੀ ਮਿਰਚ ਪਾ ਕੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਾਓ।
5. टमाटर प्यूरी, हरी मिर्च और मसाले मिलाना (Flame: धीमी आंच)
फिर इसमें 2 टमाटरों की प्यूरी डालें। साथ ही मैश की हुई हरी मिर्च, ½ छोटा चम्मच नमक, चुटकी भर हल्दी और ½ छोटा चम्मच देगी मिर्च डालें। सभी चीजों को अच्छी तरह से मिलाएं।
6. Simmer Until Cooked & Glass Jar Storage (Flame: Low → Off)
Cook gently on low flame, stirring occasionally, until the tomatoes reduce, the raw tang mellows, and tiny droplets of spiced oil release around the edges. Turn off the flame. Let cool completely, then transfer to a clean glass jar. Stores beautifully in the refrigerator for 7–8 days!
6. ਮੱਠੀ ਅੱਗ 'ਤੇ ਪਕਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕੱਚ ਦੇ ਜਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਲਣਾ (Flame: ਮੱਠੀ ਅੱਗ → ਬੰਦ)
ਮੱਠੀ ਅੱਗ 'ਤੇ ਤਦ ਤੱਕ ਪਕਾਓ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਟਮਾਟਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਕ ਨਾ ਜਾਣ ਅਤੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਤੇਲ ਵੱਖ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਗੈਸ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ। ਠੰਡੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕੱਚ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਜਾਂ ਜਾਰ ਵਿੱਚ ਕੱਢ ਕੇ ਢੱਕ ਦਿਓ। ਫਰਿੱਜ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚਟਣੀ 7-8 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਬਿਲਕੁਲ ਤਾਜ਼ਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
6. धीमी आंच पर तेल छूटने तक पकाना और कांच के जार में रखना (Flame: धीमी आंच → बंद)
अब इसे धीमी आंच पर तब तक पकाएं जब तक कि टमाटर पूरी तरह पक न जाएं और किनारे से तेल छूटने न लगे। जब सब कुछ एकसार पक जाए तो गैस बंद कर दें। ठंडी होने पर इसे किसी कांच के बर्तन या जार में निकालकर ढक दें। फ्रिज में यह चटनी 7-8 दिनों तक बिल्कुल सही रहती है।
Ingredients
- 1 whole bulb Garlic (लहसुन की गठी), cloves peeled and finely chopped
- 4-inch piece Fresh Ginger (अदरक), cut into thin juliennes and lightly crushed
- 2-3 Green Chillies, finely chopped and lightly mashed
- 2 medium Tomatoes, pureed fresh
- 2 tbsp Cooking Oil (Mustard oil or neutral oil)
- ½ tsp Black Mustard Seeds (Rai)
- ½ tsp Cumin Seeds (Jeera)
- ½ tsp Salt (or to taste)
- 1 pinch Turmeric Powder (Haldi)
- ½ tsp Degi Mirch (for color and mild heat)
ਸਮੱਗਰੀ
- 1 ਪੂਰੀ ਗੰਢੀ ਲਸਣ, ਤੁਰੀਆਂ ਛਿੱਲ ਕੇ ਬਿਲਕੁਲ ਬਾਰੀਕ ਕੱਟੀਆਂ
- 4 ਇੰਚ ਅਦਰਕ ਦਾ ਟੁਕੜਾ, ਪਤਲੇ ਲੰਬੇ ਲੱਛਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਕੇ ਹਲਕਾ ਕੁੱਟਿਆ
- 2-3 ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ, ਬਾਰੀਕ ਕੱਟ ਕੇ ਮੈਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ
- 2 ਦਰਮਿਆਨੇ ਟਮਾਟਰ, ਤਾਜ਼ੀ ਪਿਊਰੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ
- 2 ਵੱਡੇ ਚਮਚ ਕੁਕਿੰਗ ਆਇਲ (ਸਰ੍ਹੋਂ ਦਾ ਤੇਲ ਜਾਂ ਰਿਫਾਇੰਡ)
- ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਰਾਈ (ਕਾਲੀ ਸਰ੍ਹੋਂ ਦੇ ਦਾਣੇ)
- ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਜੀਰਾ
- ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਨਮਕ (ਸੁਆਦ ਅਨੁਸਾਰ)
- 1 ਚੁਟਕੀ ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ
- ½ ਛੋਟਾ ਚਮਚ ਦੇਗੀ ਮਿਰਚ
सामग्री
- 1 पूरी गठी लहसुन, कलियां छीलकर एकदम बारीक कटी हुई
- 4 इंच अदरक का टुकड़ा, पतले लंबे लच्छों में काटकर हल्का मैश किया हुआ
- 2-3 हरी मिर्च, बारीक कटी और हल्की मैश की हुई
- 2 मध्यम ताजे टमाटर, प्यूरी बनाई हुई
- 2 बड़े चम्मच कुकिंग ऑयल (सरसों का तेल या रिफाइंड)
- ½ छोटा चम्मच राई
- ½ छोटा चम्मच जीरा
- ½ छोटा चम्मच नमक (स्वादानुसार)
- 1 चुटकी हल्दी पाउडर
- ½ छोटा चम्मच देगी मिर्च (रंग और हल्के तीखेपन के लिए)
Maa's Handwritten Diary Notes
From our family recipe diary in Chandigarh, preserved exactly as Maa wrote it in Hindi across two diary pages.
ਮਾਂ ਦੀ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਡਾਇਰੀ ਦੇ ਨੋਟ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਾਲੀ ਸਾਡੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਡਾਇਰੀ ਵਿੱਚੋਂ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਨੇ ਦੋ ਪੰਨਿਆਂ 'ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।
माँ की हस्तलिखित डायरी के पन्ने
चंडीगढ़ की हमारी पारिवारिक डायरी से, जैसा माँ ने दो पन्नों पर अपनी लिखावट में सहेज कर लिखा था।
❓ Heirloom Cooking FAQs
Secrets, slicing techniques, and traditional guidance passed down through generations.
❓ ਰਸੋਈ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਵਾਲ-ਜਵਾਬ
ਪੁਸ਼ਤੈਨੀ ਨੁਸਖ਼ੇ, ਅਦਰਕ-ਲਸਣ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ।
❓ रसोई के जरूरी सवाल-जवाब
पारंपरिक नुस्खे, अदरक-लहसुन का सही तरीका और दादी-नानी की सीख।
Why is the ginger cut into juliennes rather than paste? ਅਦਰਕ ਦਾ ਪੇਸਟ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੰਬੇ ਲੱਛੇ ਕਿਉਂ ਕੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? अदरक का पेस्ट बनाने के बजाय लंबे लच्छे क्यों काटे जाते हैं?
In Maa's handwritten notes, ginger is specifically sliced into thin long juliennes and lightly crushed. This gives a delightful bite and authentic texture in every spoonful, contrasting with the smooth tomato and finely minced garlic.
ਮਾਂ ਦੇ ਨੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਦਰਕ ਨੂੰ ਪਤਲੇ ਲੰਬੇ ਲੱਛਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਕੇ ਹਲਕਾ ਕੁੱਟਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਹਰ ਚਮਚ ਵਿੱਚ ਅਦਰਕ ਦੀ ਵਧੀਆ ਬਾਈਟ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਸੁਆਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੇਸਟ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਵਾਦੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
माँ की डायरी में खास तौर पर दर्ज है कि अदरक को बहुत ही पतला लंबा (juliennes की तरह) काटें और हल्का सा मैश करें। इससे चटनी में हर चम्मच के साथ अदरक का एक कुरकुरा और रसीला टेक्सचर मिलता है, जो बारीक पिसे हुए पेस्ट से कहीं ज्यादा स्वादिष्ट लगता है।
Why should garlic be golden brown before adding ginger and tomatoes? ਟਮਾਟਰ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਸਣ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਭੁੰਨਣਾ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ? टमाटर डालने से पहले लहसुन को सुनहरा भूनना क्यों जरूरी है?
Sautéing garlic until golden brown caramelizes its sugars and converts raw pungency into a deep, mellow, nutty aroma. Once tomatoes are added, the garlic stops browning, so reaching that golden stage first is crucial.
ਲਸਣ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਭੂਰਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਕੱਚਾਪਨ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਿੱਠੀ, ਸੌਂਧੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਟਮਾਟਰ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਸਣ ਦਾ ਭੁੰਨਣਾ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਨਹਿਰੀ ਰੰਗ ਲਿਆਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
लहसुन को तेल में सुनहरा भूरा करने से उसका कच्चा तीखापन एक मीठी और सोंधी खुशबू में बदल जाता है। टमाटर प्यूरी डालते ही तापमान गिर जाता है और लहसुन का भुनना बंद हो जाता है, इसलिए टमाटर डालने से पहले लहसुन का सुनहरा होना बेहद जरूरी है।
How long does this homemade chutney last? ਇਹ ਘਰੇਲੂ ਚਟਣੀ ਕਿੰਨੇ ਦਿਨ ਤੱਕ ਚੱਲਦੀ ਹੈ? यह घरेलू चटनी कितने दिनों तक सुरक्षित रहती है?
As noted directly in Maa's diary, once cooled completely and stored in an airtight clean glass container, this chutney stays fresh in the refrigerator for 7 to 8 days.
ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਨੇ ਡਾਇਰੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਚਟਣੀ ਠੰਡੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕੱਚ ਦੇ ਜਾਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਢੱਕ ਦਿਓ। ਫਰਿੱਜ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਇਹ 7 ਤੋਂ 8 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਬਿਲਕੁਲ ਤਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਸਵਾਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
जैसा कि माँ की हस्तलिखित डायरी में साफ लिखा है, ठंडी होने पर इसे किसी कांच के बर्तन में निकालकर ढक दें। फ्रिज में रखने पर यह चटनी 7-8 दिनों तक पूरी तरह ताज़ा और स्वादिष्ट बनी रहती है।